•Artykułów• : 211
•Odsłon• : 2634879
           Kolejnym artykułem uzupełniamy naszą portalową serię; Rodziny ziemi dobrzyńskiej.
Prezentowany szkic został napisany przez Wojciecha Bullera - autora, który oprócz poszukiwań genealogicznych prowadzi również bardzo ciekawą stronę www.bobrownikinadwisla.pl prezentującą minione dzieje Bobrownik nad Wisłą. Jednej z wielu miejscowości ziemi dobrzyńskiej, które z wszech miar zasługują na przypomnienie i utrwalenie ich historii.
Jednocześnie dziękujemy Panu Wojciechowi za przychylność do inicjatywy portalowej dotyczącej prezentowania historii rodzinnych. Jednocześnie liczmy na stałą współpracę pomiędzy naszymi stronami, celem wspólnego odkrywania nieznanych kart z historii ziemi dobrzyńskiej, które częstokroć, nawet obecnie, można odnaleźć w genealogiach poszczególnych jej rodzin.
Â
Redaktor, marzec
2012r.
Â
|
 Ród
Bullerów na Ziemi Dobrzyńskiej i Kujawach Wstep Nazwisko Buller lub Buler pojawiło się w Polsce w końcu XVI wieku. Nosiło je kilka pochodzących z Holandii rodzin menonickich, które osiedliły się w rejonie  Świecia nad Wisłą. Błędem jednak było by przypuszczenie, że osoby o tym nazwisku mieszkające w obecnie w Polsce są wyłącznie potomkami menonickich osadników. Nazwisko to jest bowiem dość rozpowszechnione w Europie Zachodniej. Spotykamy je w Niemczech, Szwajcarii, Holandii, Francji, Anglii i Szwecji a także w innych krajach. W związku z tym bez dowodów źródłowych w obecnym stanie wiedzy nie sposób jednoznacznie stwierdzić kiedy i z jakiego kraju przybyli przodkowie polskich Bullerów/Bulerów. Udokumentowane dzieje jednej z tych rodzin, pozwalają bez wątpienia prześledzić różne linie rodu od niej się wywodzące od 1748 roku do dnia dzisiejszego. Tej właśnie rodzinie, z której pochodzi piszący te słowa jest poświęcony niniejszy szkic. Marcin i Katarzyna Buller W 1748 roku, w Lubiczu nad Drwęcą położonym w parafii rzymsko - katolickiej Złotoria małżeństwu Marcinowi i Katarzynie Bullerów rodzi się córka, którą ochrzczono nadając jej imię Anna. Jej rodzice w metryce urodzenia określeni są jak  "tabernatorum" czyli karczmarze z Lubicza. W połowie XVIII wieku nad Drwęcą funkcjonowały dwie miejscowości o tej nazwie. Jedna to należący do miasta Torunia osada przemysłowa, w której działały: Młyn zbożowy, tartak, kuźnia miedzi, folusz oraz papiernia. Druga, położona na lewym brzegu Drwęcy naprzeciw Lubicza toruńskiego to wieś, należąca do starostwa złotoryjskiego nazywana wcześniej Krobią Dolną. Wydaje się pewnym, że Marcin i Katarzyna dzierżawili karczmę leżącą w Lubiczu starościńskim.
Marcin i Katarzyna przybyli do Lubicza prawdopodobnie krótko przed lub w samym 1748 r. SÄ…dzić tak można z faktu, że rodzicami chrzestnymi ich nowo narodzonej córki byli dziad i baba z koÅ›cielnego przytuÅ‚ku-szpitala przy zÅ‚otoryjskim koÅ›ciele. Ich nastÄ™pne dziecko, syna urodzonego w 1751 r. do chrztu trzymali już mieszkaÅ„cy Lubicza. Nadane mu zostaÅ‚o imiÄ™ Jan. Kilka lat później, najpóźniej w 1754 r. zachodzi istotna zmiana w życiu Katarzyny i Marcina Bullerów.  MałżeÅ„stwo zaczyna wystÄ™pować w źródÅ‚ach jako dzierżawcy Osieka, wsi i majÄ…tku poÅ‚ożonego w parafii Åążyn. W poÅ‚owie XVIII wieku. Obecna miejscowość Osiek nad Wisłą byÅ‚a podzielona na dwa majÄ…tki: Pierwszy z nich, wystÄ™pujÄ…cy w źródÅ‚ach jako Osiek nadwiÅ›laÅ„ski należaÅ‚ do MikoÅ‚aja Kowalewskiego, chorążego liwskiego. Drugi Osiek nazywany Osieczkiem należaÅ‚ do Kazimierza ÅążyÅ„skiego, starosty dumanowskiego. Marcin i Katarzyna Buller stali siÄ™ dzierżawcami tego ostatniego. W Osieku rodzÄ… siÄ™ im kolejne dzieci: W 1754 r. córka Katarzyna (w 1774 r. wyszÅ‚a za mąż w Osieku za Ignacego KrÄ™pca) i w 1756 r. syn Józef Benedykt. W nadaniu ostatniemu synowi dwóch imion w czasie chrztu dopatrywać siÄ™ można tego, że Marcin i Katarzyna fakt, że byli od kilku lat dzierżawcami majÄ…tku traktowali jako awans spoÅ‚eczny. W XVIII w. ma nadanie dwóch imion dziecku wyrażaÅ‚ zgodÄ™ proboszcz i z reguÅ‚y łączyÅ‚o siÄ™ to z wyższym od przeciÄ™tnego statusem spoÅ‚ecznym jego rodziców. Uwaga ta dotyczy zwÅ‚aszcza ludnoÅ›ci zamieszkujÄ…cej w wiejskich parafiach nie należącej do stanu szlacheckiego. Status spoÅ‚eczny Marcina i Katarzyna potwierdza też fakt, że w tym samym 1756 r. Å›wiadkiem w ceremonii  ślubu pasierbicy Marcina Bullera, Marianny byÅ‚ wÅ‚aÅ›ciciel sÄ…siedniego Osieka nadwiÅ›laÅ„skiego chorąży liwski MikoÅ‚aj Kowalewski. Bliskie, jak na różnice stanowe stosunki Bullerów z Osieczka z rodzinÄ… chorążego liwskiego znajdujÄ…Â Â potwierdzenie także w latach nastÄ™pnych.
W materiaÅ‚ach  źródÅ‚owych potwierdzony jest fakt, że Marcin Buller przebywaÅ‚ w Osieku jeszcze w 1759 r. Natomiast jego żona, Katarzyna odnotywana jest jeszcze w metrykach jako Å›wiadek w 1769 r. Po tych dwóch datach w aktach metrykalnych parafii Åążyn i Osiek (Osiek nad Wisłą w poÅ‚owie XVIII w. byÅ‚ filiÄ… parafii w  Åążynie) nie ma jakichkolwiek aktów, w których by oni wystÄ™powali co jest zastanawiajÄ…ce zwÅ‚aszcza w odniesieniu do Marcina Bullera. Potwierdzone źródÅ‚owo jest natomiast przebywanie na terenie parafii niektórych z ich dzieci z czego domniemywać można, że potomstwo Marcina i Katarzyny Bullerów a może i oni sami mieszkali nieprzerwanie w Osieku w latach 60 i 70 XVIII w. Dodać trzeba, że Marcin i Katarzyna mieli z pewnoÅ›ciÄ… trzeciego syna o nieznanym imieniu. Jego syn, MichaÅ‚ Buller mieszkaÅ‚ w ZÅ‚otorii  do lat 40 XIX w. MiÄ™dzy innymi byÅ‚ on tam przewoźnikiem na WiÅ›le. Jan Buller (1751 - 1817) Syn Marcina i Katarzyny Bullerów urodziÅ‚ siÄ™ w 1751 r. w Lubiczu nad DrwÄ™cÄ….
W źródłach pojawia się ponownie w 1769 r. jako świadek w akcie chrztu w parafii Osiek nad Wisłą. W 1775 r. bierze ślub w parafii Raciążek na Kujawach z Jadwigą  Dąbkową. Zamieszkuje wówczas w miejscowości Kut, położonej w kluczu raciąskim, rozległej majętności ziemskiej należącej do biskupów kujawskich. W Kucie znajdował się młyn, który dzierżawili Jakub i Julianna Buller. Przy młynie funkcjonował tez gościniec, którym obowiązany był zajmować się młynarz lub osoba, której powierzył on prowadzenie gościńca. Sądzić można, że Jan Buller był właśnie tą osoba bowiem gdy w następnym, 1776 r. roku rodzi mu się córka Marianna jej rodzice zapisani są jako mieszkańcy "Kut Taberna"  czyli karczma lub gościniec w Kucie. Zachował się opis owego gościńca z 1751 roku: "Karczma Kut nazwaną". Stajnia alatore w słupy y dylów wrót 4 na biegunach z kunami, żłobami, tarcicami podbit. Izba z sienią, komorą, obórkami, stodołą stara cum regvisitis, ale wyreperowan. Piwo karczmarz szynkuie, gorzałkę dwudziestkę bierze, do zamku swoią furą po te trunki zajeżdżać powinien. Świadkiem chrztu pierworodnej córki Jana i Jadwigi jest młynarz Jakub Buller. Nie ma dowodów na pokrewieństwo pomiędzy nim a Janem Bullerem. Sądzić jednak należy,  że z pewnością byli rodziną i to zapewne bliską. Być może byli rodzonymi braćmi lub braćmi stryjecznymi lecz w obecnym stanie wiedzy nie sposób stwierdzi? tego z całą pewnością. O młynarzu Jakubie Bullerze mowa będzie w dalszej części tego szkicu. W 1777 r. Janowi i Jadwidze Buller rodzi się w Kucie druga córka, Rozalia. W 1778 lub 1779 Jan Buller znalazł się prawdopodobnie w Lubiczu. Tam też rodzi się mu pierworodny syn, któremu nadano imię Wawrzyniec. W 1780 r. cała rodzina znajduje się w Osieku nad Wisłą, w którym Jan obejmuje obowiązki -leśnego dworu osieckiego- lecz w jakim roku dokładnie nie wiadomo. Od dziedziców Kowalewskich otrzymał również w dzierżawę obszerne gospodarstwo w Sąsiecznie. O bliskich kontaktach z ówczesnymi właścicielami majątku Osiek, Kowalewskimi, potomkami wyżej wzmiankowanego chorążego liwskiego Mikołaja Kowalewskiego, które zapewne zapoczątkowali rodzice Jana Bullera świadczy fakt, że członkowie tej rodziny a także oficjaliści dworu osieckiego są rodzicami chrzestnymi lub świadkami ceremonii chrztu przychodzących na świat dzieci Jana i Jadwigi Buller.
W parafii osieckiej rodziÅ‚y siÄ™ ich nastÄ™pujÄ…ce dzieci: w 1782 r. Magdalena, w 1784 r. Ewa, w 1787 r. Wiktoria, w 1789 r. MikoÅ‚aj (zmarÅ‚y w roku nastÄ™pnym), w 1792 r. Melchior. W 1788 roku w SÄ…siecznie umiera najstarsza córka Jana i Jadwigi Marianna urodzona w Kucie. W 1806 roku umiera żona Jana Bullera Jadwiga DÄ…bek, która w późniejszych dokumentach wystepuje pod nazwiskiem DempczeÅ„ska. Osiem lat później, w 1814 r. Jan Buller  żeni siÄ™ ponownie z MagdalenÄ… Florkiewicz. Z małżeÅ„stwa tego przychodzÄ… na Å›wiat dwie córki: urodzona w 1814 r. Julianna i urodzona w 1816 r. Marianna. Jednak jego nowe małżeÅ„stwo nie trwaÅ‚o dÅ‚ugo. Jan Buller umiera w SÄ…siecznie 1 grudnia 1817 r. SwojÄ… dÅ‚ugoletnia pracÄ… dla dziedziców Kowalewskich, wÅ‚aÅ›cicieli majÄ…tku Osiek zasÅ‚użyÅ‚ sobie na dÅ‚ugÄ… o sobie pamięć. Jeszcze w 1835 r. Dominik i Åukasz Kowalewscy wspominajÄ… Jana Bullera: /-/ jako leÅ›nego w borach tuteyszych osieckich, który wiernie, przychylnie obowiÄ…zki swoje peÅ‚niÅ‚ a praca dozoru i obiegania boru przyprawiÅ‚a go do choroby i Å›mierci /-/ Córki Jana Bullera i Jadwigi: Wiktoria wyszÅ‚a za mąż w 1806 r. za MichaÅ‚a MalczyÅ„skiego, Magdalena w 1810 r. za Rocha Jurkiewicza a Ewa w 1814 r. za Jana Piaseckiego. O ich synach WawrzyÅ„cu i Melchiorze mowa bÄ™dzie w kolejnym opracowaniu. Józef Benedykt Buller (1754 - 1791) MÅ‚odszy syn Marcina i Katarzyny Bullerów urodzony w czasie gdy jego rodzice byli jego dzierżawcami majÄ…tku osieckiego.
W 1776 r. jest wymieniony w akcie urodzenia jako mieszkaniec Osieka. W roku następnym wchodzi w związek małżeński z Rozalią Kilińską. W latach 70 i 80 XVIII w. przebywał wraz z żoną w Osieku nad Wisłą a także w folwarku Groch należącym do starostwa złotoryjskiego. Był tam młyn wodny, w którym prawdopodobnie Józef Buller pracował a być może także uczył się zawodu młynarza. W tym okresie, ok. 1781 r. małżeństwu Józefa i Rozalii Bullerów urodziła się córka Wiktoria i nie wiadomo dokładnie, w którym roku być może starsza, Marianna. W 1786 roku Józef Buller z rodziną mieszka w Maliszewie dzierżawiąc tamtejszy młyn. W tymże roku rodzi mu się syn Bartłomiej a w 1790 r. córka Apolonia, która po dwóch miesiącach umiera. W styczniu 1789 r. w Maliszewie Młynie dochodzi do ślubu Marcianny Buller z Wawrzyńcem Maklakiewiczem. Marcianna była córką Jakuba Bullera, wspomnianego wyżej młynarza z Kuta w kluczu raciąskim na Kujawach. W roku 1791 w Maliszewskim młynie dochodzi do ciągu tragicznych wydarzeń. W kwietniu umiera Józef Buller. Jego żona Rozalia, w tym czasie brzemienna po kilku miesiącach wdowieństwa 4 czerwca tegoż roku wychodzi za mąż za Jana Daszkowskiego pochodzącego z terenu parafii ciechocińskiej. W końcu października 1791 r. Rozalia rodzi córkę Anne i po kilku dniach, jak można sądzić w wyniku powikłań popołogowych umiera. Pozostałym  po przedwcześnie zmarłych rodzicach dzieciom wyznaczony został ich prawny opiekun, którym został Szymon Józefkowicz z Lipna. Jeszcze w 1791 r. nastąpił podział między nieletnimi dziećmi majątku pozostałego po zmarłych rodzicach. -Na posesji- pozostać miała najstarsza siostra Marianna Buller, która wypłacić miała pozostałemu rodzeństwu po ich dojściu do pełnoletności po 80 dukatów. Niestety już w roku następnym młyn w Maliszewie spłonął a sprawa rozliczeń majątkowych po Józefie i Rozalii Bullerach ciągnęła się do lat 20 XIX w. Losy osieroconego rodzeństwa były nastepujące: Marianna Buller, pozostała w Maliszewie i wyszła za mąż za Andrzeja Liedke. Wiktoria, która prawdopodobnie przebywała w Osieku pod opieką stryja Jana Bullera w 1799 r. wyszła tam za mąż za Tomasza Lawręckiego, młynarza i mieszkała w Prusach. Najmłodsza Anna zmarła w wieku 18 lat w Maliszewie, w stanie bezżennym a ich jedyny brat Bartłomiej Buller jak się zdaje również trafił pod opiekę stryja Jana Bullera bowiem tam żył i mieszkał w Osieku utrzymując się z prowadzenia gospodarstwa i utrzymując kontakty z mieszkającą tam rodziną stryja. Bartłomiej Buller w 1812 r. ożenił się w Osieku z Marianną Kobierską. Zmarł w 1832 r. w wieku 45 lat przeżywając niewiele lat więcej niż ojciec. Dwaj spośród jego synów, Franciszek i Ludwik Bullerowie w latach 40 XIX w. przenieśli się do Prus, do miejscowości Kuchnia w parafii Grabie pod Toruniem. Ich potomkowie w późniejszych latach rozprzestrzenili się po okolicach Torunia trafiając także i do samego miasta. Antoni Buller (? - ?) Antoni Buller najprawdopodobniej był synem lub pasierbem Marcina Bullera. Istnieją pewne poszlaki, wskazujące na to, że Marcin Buller był drugim mężem Katarzyny Buller przy czym jej pierwszy, domniemany mąż również nosił nazwisko Buller. Antoni Buller ożeniń się w 1759 r. w Osieku z Mariann? Bielicką i tam jak można przypuszczać zamieszkiwał.  Z pewnością stykał się on z Katarzyną  Buller, żoną Marcina występuje bowiem obok niej w jednym z aktów metrykalnych z 1768 r. jako rodzic. W latach późniejszych, gdy Antoni I Marianna Buller mieszkali w Kawęczynie a następnie jak się zdaje w Zębowie. Co ciekawe w żadnym z aktów urodzenia ich licznie przychodzących na świat dzieci nie występują  członkowie rodziny Bullerów z Osieka, z którymi Antoni był zapewne spokrewniony. Antoni Buller w aktach parafii Osiek nad Wisłą występuje wraz z żoną do 1800 r. po czym ginie po nich wszelki ślad. Znane są ich następujące dzieci: Grzegorz, ur. w 1761 r. Urodzone w Kawęczynie:  Barbara ur. w 1764 r., Jakub ur. w 1768 r., Marianna ur. w 1772 r., Walenty ur. 1775 r., jego rodzicami chrzestnymi byli Klara Nałęcz chorążyna dobrzyńska i szlachcic Michał Czachorski.
Następne ich dzieci to: Zmarły w 1777 r. Andrzej, ur. w 1778 r. Katarzyna i zmarły w 1800 r. Wawrzyniec. W czasie zamieszkiwania Antoniego i Marianny w Kawęczynie i pod Koniec XVIII w. w Zębowie daje się zauważyć ich spadek w hierarchii społecznej. O ile przez wiele lat określani są w aktach metrykalnych jako "honestorum" czyli określeniem stosowanym wobec zamożniejszych członków społeczności parafialnej to pod koniec XVIII w. nazywani są  -laboriosus- czyli określeniem stosowanym wobec zwykłych chłopów także pańszczyźnianych. Los Antoniego i Marianny po 1800 r. ich dzieci jest w obecnym stanie badań nieznany. Udało się odnależć jedynie ślady Grzegorza Bullera, który pod koniec XVIII w. żył na północnych terenach Ziemi Dobrzyńskiej i jak się zdaje był związany z profesją młynarską jak wielu innych członków rodu Bullerów. Jakub Buller (ok. 1746 - 1786) Jakub Buller pojawia się na kartach historii w 1771 r. w miasteczku Podgórz, położonym nad Wisłą naprzeciw Torunia. W roku tym -famatum- czyli mieszczanin Jakub Buller bierze ślub ze szlachcianką Juliann? Szwerynową.
W roku następnym nowo pobranemu małżeństwu rodzi się ich pierwsze dziecko, córka Marcjanna Agnieszka urodzona w Kucie, w parafii Raciążek. Jak to zostało wyżej napisane Jakub Buller był młynarzem w tej niewielkiej miejscowości. Za zgodą administracji dóbr biskupów kujawskich odkupił wraz żoną Julianną od poprzednich młynarzy Andrzeja i Elżbiety Rabow prawo do dzierżawy młyna, które zostało im potwierdzone w 1777 r. kiedy to od otrzymali z kancelarii biskupiej przywilej na 40 letnią arendę młyna w Kucie za roczną opłatę 120 złotych pruskich. Według tego przywileju do obowiązków Jakuba Bullera należało: /-/ Młyn z upustami, mosty, narzędzia młynarskie y wszelkie pobudowania własnym Kosztem w dobrym y należytym porządku utrzymywać. Także obowiązani są zboża do Folwarków Klucza Racińskiego bez wybierania miary mleć, piwo, gorzałkę do szynkowania z zamku swoią podwodą sprowadzać, w gościńcu przyzwoite wygody dla podróżnych opatrywać y szkody w sadzawkach przestrzegać./-/ Jakub i Julianna Bullerowie niewątpliwie poprzez fakt objęcia dzierżawy młyna w Kucie weszli w skład swojego rodzaju elity materialnej i społecznej parafii racińskiej. Być może był to efekt ambicji Julianny Buller z domu Szwerynowej, z urodzenia szlachcianki, która wyszła za mąż za przedstawiciela niższego stanu? Prawie wszystkie ich dzieci mają podwójne imiona na co jak to już  zostało wspomniane dla rodziców stanu innego niż szlachecki zgodę musiał  wyrazić ksiądz proboszcz. W Kucie przychodzą na świat kolejne dzieci Jakuba i Julianny: W 1774 r. rodzą się  siostry bliźniaczki Salomea i Marcjanna (Salomea umiera w 1777 r.), w 1776 r. kolejna córka Wiktoria Anna a w 1778 r. rodzi się zapewne upragniony syn Paweł Antoni. O tym jak ważne było dla rodziców narodzenie pierworodnego syna  świadczy dobór jego chrzestnych, którymi zostają wikariusz parafii raciąskiej ksiądz Jan Schultz i szlachcianka Katarzyna Suwalska z Kikola opodal Podgórza. Niestety ten pomyślny jak by się zdawało ciąg wydarzeń w 1786 r. przerywa nagła śmierć Jakuba Bullera w wieku ok. 40 lat. W jego metryce zgonu zapisano lakoniczny lecz pełen dramatycznej wymowy opis jego choroby i  śmierci: "/.../ qui in brewi infirmitate non praesentabat signo gravis infirmitatis ...cto magis mortis.../.../" co znaczy: "Choroba krótka acz ciężka, zgon jeszcze bardziej". Dwa lata później umiera również owdowiała po nim  żona Julianna.
PozostaÅ‚e po nich dzieci oprócz pierworodnej Marcjanny, która jak to zostaÅ‚o napisane wyżej wyszÅ‚a za mąż za WawrzyÅ„ca Maklakiewicza w Maliszewskim MÅ‚ynie, gdzie prawdopodobnie żyÅ‚a pod opiekÄ… rodziny Józefa Bullera co Å›wiadczy o bliskich stosunkach rodzinnych łączÄ…cych z niÄ… rodzinÄ™ Jakuba Bullera i jego samego. Tam też urodziÅ‚a córkÄ™, której nadano imiÄ™ Anna. Inna córka Salomea, która pozostaÅ‚a w Kucie wyszÅ‚a za mąż za Jana Wonderlicha. Jedyny syn Jakuba i Julianny Bullerów, który używaÅ‚ jedynie imienia Antoni również pozostaÅ‚ na terenie parafii raciÄ…skiej. W 1799 r. ożeni? siÄ™ z JuliannÄ… ŻółtowskÄ…, z którÄ… miaÅ‚ córkÄ™ AgnieszkÄ™ i syna Józefa urodzonego w 1807 r. Owdowiawszy w 1814 r. ponownie żeni siÄ™ z Barbara DudziÅ„skÄ…, Å›wiadkiem Å›lubu jest jego szwagier Wawrzyniec Maklakiewicz mÅ‚ynarz z Wiatraka RaciÄ…skiego. Antoni Buller w tym czasie również wykonywaÅ‚ profesjÄ™ mÅ‚ynarskÄ…, byÅ‚ mÅ‚ynarczykiem czyli pomocnikiem mÅ‚ynarza w Konecku. ZakoÅ„czenie Powyższy szkic, z koniecznoÅ›ci zresztÄ… skrócony, z całą pewnoÅ›ciÄ…Â jest zaledwie poczÄ…tkiem próby wyjaÅ›nienia losów i zwiÄ…zków rodzinnych jakie zachodziÅ‚y w rodzinie Bullerów od poÅ‚owy XVIII i poczÄ…tku XIX wieku na terenach Kujaw i Ziemi DobrzyÅ„skiej mimo, że jest rezultatem dÅ‚ugich poszukiwaÅ„ i dociekań  autora w tym wzglÄ™dzie. W ich trakcie narzuciÅ‚o siÄ™ mu kilka wniosków: Pierwszy z nich to fakt, że mimo obco brzmiÄ…cego nazwiska rodzina ta od poczÄ…tku swoich poznanych dziejów obraca siÄ™ w Å›rodowisku polskim. Nie należy z tego wyciÄ…gać zbyt daleko idÄ…cych wniosków co do etnicznego pochodzenia jej najdawniejszych, poznanych przedstawicieli, Marcina i Katarzyny Bullerów. Prawdopodobnie wiąże siÄ™ to z ich rzymsko-katolickim wyznaniem, które na terenie I Rzeczpospolitej w dominujÄ…cej liczbie byÅ‚o wyznaniem spoÅ‚eczeÅ„stwa polskiego i z tej racji skazywaÅ‚o jego współwyznawców o różnym pochodzeniu narodowym również na stosunki poza religijne. Czy jednak opisani wyżej czÅ‚onkowie rodu Bullerów byli konwertytami bÄ…dź ich potomkami czy też  katolikami od pokoleÅ„ nie sposób tego obecnie stwierdzić. NastÄ™pny wniosek to konstatacja faktu swoistego -wysypu- w drugiej poÅ‚owie XVIII w. ludzi noszÄ…cych to nazwisko w parafii Åążyn i Osiek nad Wisłą na Ziemi DobrzyÅ„skiej. Oprócz wyżej opisanych w latach 70 XVIII . pojawia siÄ™ w ZÄ™bowie małżeÅ„stwo  Andrzeja i Katarzyny Buller i również Andrzeja i Marianny Buller przy czym nie ma mowy, że jest to samo małżeÅ„stwo, którym ksiÄ…dz spisujÄ…cy metryki pomyliÅ‚ imiona żon bowiem w tym samym 1773 r. obu rodzinom rodzÄ… siÄ™ dzieci co byÅ‚o by nie możliwe w przypadku jednej rodziny. Dodatkowo w ZÄ™bowie w tym czasie dochodzi do Å›lubu Marcina Bullera z MagdalenÄ… bez nazwiska również w 1773 r. i prawie na pewno nie jest to kolejny Å›lub wyżej opisanego protoplasty opisanego rodu choćby z tego wzglÄ™du, że ów Marcin jest opisany w akcie Å›lubu jako -subditor- czyli poddany co w przypadku  Marcina Bullera dawnego dzierżawcy Osieka byÅ‚o by nieprawdopodobnÄ… degradacjÄ… spoÅ‚ecznÄ…. SkÄ…dÅ› jednak ci wszyscy Bullerzy siÄ™ wziÄ™li a jednak autorowi mimo wielu lat poszukiwaÅ„ nie udaÅ‚o siÄ™ odnaleść ich -matecznika-, których być może byÅ‚o i kilka? Jak do tej pory najstarszym odnalezionym dokumentem dotyczÄ…cego czÅ‚owieka noszÄ…cego to nazwisko i katolika byÅ‚ akt Å›lubu Krystiana Bullera zawarty z MariannÄ…Â Â Dutkiewicz w parafii Czarnowo na Ziemi CheÅ‚miÅ„skiej  w 1739 roku.
Na zakończenie tego szkicu autor pragnie dodać, że pisownia nazwiska Buller w powyższym tekście jest pewną przyjętą konwencją bowiem było ono zapisywane w XVIII a i następnych wiekach także jako Buler, Bulier, Bulerski, Bulerczak a nawet Bulerowicz. Wieloletnie studiowanie materiałów źródłowych upewniło jednak autora, że są  to jednak kreacje tego samego nazwiska tym bardziej, że czasem dochodziło do jego przekszłceń w obrębie z całą pewnością spokrewnionych ze sobą osób. W. Buller |